Οι μαθητές και οι μαθήτριες ερευνούν το παρελθόν και το παρόν ενός μνημείου – τοπόσημου των Αγίων Αναργύρων, της «Ελιάς του Πεισίστρατου», η οποία μάλιστα απεικονίζεται στο λογότυπο του ομώνυμου Δήμου, και προβληματίζονται για το μέλλον του. Ερευνούν την ιστορία του δέντρου, αυτού του μνημείου της ιστορίας και της φύσης, από την εποχή που φυτεύτηκε (6ος αιώνας π. Χ.) μέχρι τον 21ο αιώνα. Μελετούν ιστορικές πηγές, επισκέπτονται το δέντρο, το παρατηρούν, το φωτογραφίζουν, και καταγράφουν στοιχεία για την κατάστασή του καθώς και για τη γύρω περιοχή. Με τη βοήθεια ερωτηματολογίων που μοιράζονται σε περίοικους, δημότες και συμμαθητές/τριες εκτιμούν τον ρόλο του μνημείου στην καθημερινότητα της κοινότητας. Οργανώνουν συνέντευξη με τις τοπικές αρχές και αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες που αποσκοπούν στην προστασία και την ανάδειξη της «Ελιάς του Πεισίστρατου». Τέλος, συνδυάζουν την έρευνα (αξιοποιώντας εργαλεία της Ιστορίας) με την καλλιτεχνική δημιουργία και παρουσιάζουν το σύνολο της δράσης τους στην τοπική κοινότητα, αλλά και σε άλλα σχολεία στο πλαίσιο μαθητικού συνεδρίου Τοπικής Ιστορίας. Μέσα από την ίδια δομή, οι μαθητές/τριες μπορούν να αντιληφθούν την Ιστορία ως σχέση του παρόντος με το παρελθόν.
Δημιουργία του Πρότυπου Γυμνασίου Αγίων Αναργύρων από τον εκπαιδευτικό Παντελεήμονα Χιονίδη (ΠΕ02) και μαθητές/τριες της Α΄ τάξης στο πλαίσιο του Ομίλου Ιστορίας (https://eclass.sch.gr/courses/0501005423/). Εδώ παρουσιάζεται με μικρές τροποποιήσεις και προσαρμογές.
Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγράμματος Σπουδών Ιστορίας και Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών Ιστορίας (ΦΕΚ 303 /Β΄/13-03-2003).
Πρόγραμμα Σπουδών «Δράσεις Ενεργού Πολίτη» του Νηπιαγωγείου, του Δημοτικού, του Γυμνασίου και του Λυκείου (ΥΑ υπ. αριθμ. 130372/ΓΔ4 (ΦΕΚ 6048/Β΄/1-11-2024).
Οι μαθητές/τριες αναμένεται να :
ερευνήσουν ένα φυσικό και συνάμα ιστορικό μνημείο του τόπου τους, αφού προηγουμένως έχουν διατυπώσει υποθέσεις εργασίας,
αναζητήσουν πληροφορίες, στην κριτική προσέγγιση κι επεξεργασία τους, καθώς και στην εξαγωγή τεκμηριωμένων συμπερασμάτων,
χρησιμοποιούν εργαλεία και μεθόδους ιστορικής έρευνας (συνέντευξη, κατάρτιση και επεξεργασία ερωτηματολόγιων, αναζήτηση, διασταύρωση και σύνθεση πληροφοριών, συμμετοχή σε ιστορικά συνέδρια, επιστημονική δημοσίευση),
παρατηρήσουν, περιγράψουν και συγκρίνουν το υπό μελέτη μνημείο,
εξηγήσουν τους λόγους για τους οποίους το μνημείο έχει διαχρονική αξία για τον τόπο τους,
αναγνωρίσουν ότι κάθε ιστορικό μνημείο, ακόμα και το πιο «μικρό», έχει παρελθόν, παρόν και μέλλον στον τόπο του,
χρησιμοποιούν ψηφιακά εργαλεία όπως προγράμματα γαιοεντοπισμού, εργαλεία του Microsoft Office (word, excel, powerpoint), προγράμματα ζωγραφικής, πρόγραμμα για τη σύνθεση μουσικής, εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης, δημιουργικά/καλλιτεχνικά (δημιουργία αφίσας, εικαστική αποτύπωση της ελιάς και της πόλης, σύνθεση ποιήματος, έκθεση φωτογραφίας),
συνδεθούν ενεργά με την τοπική κοινότητα και να έχουν ενεργοποιηθεί δημιουργικά για τη διατήρηση της πολιτισμικής φυσιογνωμίας της προτείνοντας παρεμβάσεις για την αναδείξη του μνημείου και μετέχοντας σε εκδηλώσεις.
Επιλογή θέματος με κριτήρια:
την ανταπόκριση των μαθητών/τριών στο ερώτημα/ «πρόβλημα» : Πότε και γιατί η συγκεκριμένη ελιά απόκτησε τη μεγάλη συμβολική αξία που έχει σήμερα;
την εγγύτητα του μνημείου στον χώρο του σχολείου,
τη σύνδεση του μνημείου με γενική ιστορία της περιοχής σε βάθος χρόνου,
τη σημασία του για τους κατοίκους του Δήμου στον οποίο ανήκει,
τη θέση του μνημείου μέσα στον αστικό ιστό, ώστε να συνεξεταστεί και η σύγχρονη λειτουργία του.
Χωρισμός των μαθητών/τριών σε τέσσερις ομάδες και ανάθεση σε κάθε ομάδα διαφορετικού τομέα επεξεργασίας του θέματος ως εξής:
Ομάδα 1 (Ιστορικοί): η ιστορία της ελιάς,
Ομάδα 2 (Ερευνητές): κατασκευή ερωτηματολογίου για τους περιοίκους, τους μαθητές/τριες και τους/τις εκπαιδευτικούς του σχολείου, συγκέντρωση και επεξεργασία των απαντήσεων, εξαγωγή συμπερασμάτων,
Ομάδα 3 (Δημοσιογράφοι): σύνταξη ερωτηματολογίου, συνέντευξη από στελέχη του Δήμου, επεξεργασία των απαντήσεων, εξαγωγή συμπερασμάτων,
Ομάδα 4 (Καλλιτέχνες): δημιουργική γραφή-συγγραφή ποιήματος, εικαστική απόδοση, αφίσα, έκθεση φωτογραφίας.
Επίσκεψη στο πεδίο, στην τοποθεσία Ελιά του Πεισίστρατου: παρατήρηση της ελιάς, έρευνα στον περιβάλλοντα χώρο, συμπλήρωση σχετικού φύλλου εργασίας, φωτογράφιση του μνημείου, καταγραφή εντυπώσεων και συζήτηση
Εντοπισμός μνημείου στο εργαλείο googlemaps, υπολογισμός απόστασης από τον χώρο του σχολείου και από κεντρικά σημεία των Αγίων Αναργύρων, επιλογή ιστοσελίδων και εικόνων από το διαδίκτυο.
Οργάνωση της εργασίας των ομάδων.
Βιβλιογραφική έρευνα, επιλογή βιβλιογραφίας. Ανεύρεση και αξιολόγηση σχετικών ιστοσελίδων. Πρώτη μελέτη επιλεγμένου υλικού.
Σύνταξη φύλλου εργασίας που θα αξιοποιηθεί κατά την επίσκεψη στο πεδίο.
Συνεργασία με τον/την καθηγητή/τρια Πληροφορικής για την υποστήριξη και εξάσκηση των μαθητών/τριών στα ψηφιακά εργαλεία που θα χρησιμοποιηθούν.
Διαδικτυακή συνάντηση με εκπαιδευτικό και μαθητές/τριες συνεργαζόμενου σχολείου για συντονισμό ενεργειών, ώστε τα δύο σχολεία να συμμετάσχουν από κοινού σε συνέδριο Τοπικής Ιστορίας. Γνωριμία μαθητών/τριών και ανταλλαγή απόψεων διαδικτυακά.
Εργασία ομάδων στην τάξη και εκπόνηση του έργου που η καθεμιά έχει αναλάβει:
ενδελεχής μελέτη πηγών και σύνταξη κειμένων για την ελιά ως ιστορικό μνημείο και μνημείο της φύσης,
διατύπωση ερωτημάτων για τη διά ζώσης συνέντευξη με τον αρμόδιο Αντιδήμαρχο σχετικά με την κατάσταση του μνημείου και τα σχέδια ανάδειξής του,
κατάρτιση (δύο) ερωτηματολογίων για την καταγραφή των σκέψεων, εμπειριών και προσδοκιών των περιοίκων και μελών της σχολικής κοινότητας (αξιοποίηση της προφορικής μαρτυρίας για την καταγραφή αφενός της γνώσης της τοπικής κοινότητας για το μνημείο και την ιστορία του, αφετέρου για τη διαπίστωση της σημασίας και του ρόλου του στο παρόν),
διανομή ερωτηματολογίων στον χώρο του μνημείου και στο σχολείο,
αποδελτίωση απαντήσεων και δημιουργία γραφημάτων,
σύνθεση ποιημάτων (και με τη χρήση μεγάλων γλωσσικών μοντέλων), ή/και εικαστική απεικόνιση της ελιάς σε σύνδεση με την πόλη και τους ανθρώπους, αξιοποίηση του προγράμματος Chrome Music Lab για «το τραγούδι της ελιάς»
επιλογή υλικού για τη συμμετοχή σε μαθητικό συνέδριο,
δημιουργία προβολής παρουσίασης και κειμένου παρουσίασης για το συνέδριο,
διαδικτυακή συνάντηση με τους/τις μαθητές/τριες και τον/την εκπαιδευτικό του συνεργαζόμενου σχολείου για τον συντονισμό της συνεργασίας,
τελική επιμέλεια της εισήγησης για την υποβολή της στα Πρακτικά του Συνεδρίου.
Συμμετοχή με εισήγηση σε Πανελλήνιο Μαθητικό Συνέδριο Τοπικής Ιστορίας «Έλα να σου μιλήσω για τον τόπο μου»
Συμμετοχή σε εκδήλωση του Δήμου Αγίων Αναργύρων-Καματερού στον χώρο του μνημείου.
Δημιουργία σελίδας στην ηλεκτρονική τάξη (e-class) ως «ανοιχτό μάθημα», με ημερολόγιο εργασιών και ανάρτηση φύλλων εργασίας, δημιουργιών, ερωτηματολογίων, φωτογραφιών κ.λπ.
Συμπλήρωση ερωτηματολογίου σε ψηφιακό εργαλείο δημοσκόπησης, με ερωτήματα ανοικτού και κλειστού τύπου, σχετικά με την αξιολόγηση του προγράμματος και τον αναστοχασμό των συμμετεχόντων.
Καταγραφή των εμπειριών των μαθητών/τριών, των προβληματισμών και των προτάσεων για μελλοντικά προγράμματα τοπικής ιστορίας.
Συζήτηση επί των συμπερασμάτων ώστε να αξιοποιηθούν σε επόμενο πρότζεκτ.
