Γνωριμία με τα γεωγραφικά χαρακτηριστικά του νησιού της Κέρκυρας, (θέση, λίμνες- λιμνοθάλασσες, ποταμοί, βουνά, κλίμα, χλωρίδα και πανίδα, κλπ.), των οικοσυστημάτων που δημιουργούν και διερεύνηση της αλληλεπίδρασής τους με τις ανθρώπινες δραστηριότητες, τις ασχολίες και τη ζωή των κατοίκων της.
Τη δράση εκπόνησε η κ. Πανταζή Ευσταθία, Σύμβουλος Εκπαίδευσης Δασκάλων. Η κ. Ελένη Χριστοφοράκου ψηφιοποίησε υλικό
Αναλυτικό Προγράμματα Σπουδών (ΑΠΣ) για το γνωστικό αντικείμενο της Γεωγραφίας Ε΄ Δημοτικού (ΦΕΚ 304/Β΄/13-03-2003), ( ΦΕΚ 5815/Β/10-12-2021)
Νέο Πρόγραμμα Σπουδών στο γνωστικό αντικείμενο της Γεωγραφίας Ε΄ Δημοτικού (ΦΕΚ 2259/τ. Β΄/06-04-2023)
Πρόγραμμα Σπουδών «Δράσεις Ενεργού Πολίτη» του Νηπιαγωγείου, του Δημοτικού, του Γυμνασίου και του Λυκείου (ΦΕΚ 6048/Β΄/1-11-2024)
Οι μαθητές/τριες αναμένεται να:
χρησιμοποιούν διάφορα είδη χαρτών (γεωμορφολογικούς, γεωλογικούς, πολιτικούς, οδικούς, παραγωγικούς, τουριστικούς κτλ.) και να αντλούν πληροφορίες από αυτούς χρησιμοποιώντας τους στην καθημερινή τους ζωή,
προσανατολίζονται με τη χρήση χαρτών, καλλιεργώντας τη χωρική τους σκέψη, ώστε να περιγράφουν θέσεις τόπων και να εκτιμούν τις αποστάσεις σε αυτούς, εντοπίζοντας τα γεωγραφικά χαρακτηριστικά,
δημιουργούν δικούς τους χάρτες, χρησιμοποιώντας τα κατάλληλα σύμβολα και υλικά,
αναπτύξουν δεξιότητες παρατήρησης και καταγραφής των γεωγραφικών χαρακτηριστικών της Κέρκυρας, μέσω δραστηριοτήτων άντλησης πληροφοριών από πηγές (ψηφιακές και έντυπες), χρήσης των ΤΠΕ για να αναζητήσουν, να συλλέξουν και να οργανώσουν τα δεδομένα τους,
αξιοποιήσουν ψηφιακά εργαλεία για την αναζήτηση, καταγραφή, παρουσίαση δεδομένων,
περιγράφουν, να ερμηνεύουν και να συσχετίζουν τις αλληλεπιδράσεις του φυσικού και ανθρωπογενούς περιβάλλοντος, μέσα από συγκεκριμένα παραδείγματα,
περιγράφουν τις καιρικές συνθήκες και να καταγράψουν τα καιρικά φαινόμενα που εμφανίζονται στο νησί και τις επιδράσεις τους στον άνθρωπο και τα ζώα (αποδημητικά πουλιά, έντομα, κλειστοί δρόμοι, καθήλωση αεροπλάνων κλπ.) αλλά και τα κατάλληλα μέτρα προφύλαξης,
αξιολογήσουν τις επιδράσεις των ανθρώπινων δραστηριοτήτων κυρίως του τουρισμού στο φυσικό περιβάλλον, αναπτύσσοντας θετικές στάσεις και συμπεριφορές που συμβάλλουν στην προστασία των υδροβιοτόπων του και στην αειφόρο ανάπτυξή του,
αναπτύξουν ικανότητες λήψης αποφάσεων, εκπόνησης σχεδίων εργασίας ή μικρών γεωγραφικών ερευνών και επίλυσης προβλημάτων και παρουσίασης των αποτελεσμάτων τους,
αναγνωρίζουν ότι η ικανοποίηση των αναγκών μας δεν πρέπει να υπονομεύει την ικανότητα των μελλοντικών γενεών να ικανοποιούν τις δικές τους.
Δημιουργία ομάδων και κατανομή ρόλων για τις διερευνητικές και δημιουργικές δραστηριότητες (ερευνητές-«ρεπόρτερ», φωτογράφοι, συγγραφείς, χαρτογράφοι, ζωγράφοι κλπ. ), ανάλογα με τα ενδιαφέροντα και τη μαθησιακή ετοιμότητα των μαθητών/τριών και με άξονες:
– Ποια είναι τα σημαντικότερα γεωγραφικά χαρακτηριστικά του νησιού της Κέρκυρας, (θέση, λίμνες- λιμνοθάλασσες, βουνά, ποταμοί, κλίμα, χλωρίδα και πανίδα);
– Πώς επηρεάζει η γεωγραφική θέση της το κλίμα και συνεπακόλουθα τη χλωρίδα και την πανίδα της; Εντοπισμός και καταγραφή ενδημικών ειδών.
– Διερεύνηση της αλληλεπίδρασης φυσικού και ανθρώπινου περιβάλλοντος (άξονες: ασχολίες, προϊόντα, επιπτώσεις ανθρώπινης δραστηριότητας στο φυσικό περιβάλλον)
Συγκέντρωση πληροφοριών από τοπικές πηγές, σχετικά με τον πληθυσμό της πόλης και των χωριών, τις ασχολίες των κατοίκων, τις μεταβολές στο φυσικό περιβάλλον και τις ανθρώπινες δραστηριότητες.
Αναζήτηση και καταγραφή της βιοποικιλότητας ανά περιοχή και των ενδημικών φυτών, πουλιών, εντόμων τη χρήση έντυπων και ψηφιακών πηγών και τη συνεισφορά όπως η Digiflora.fst.ionio.gr.
Επισκέψεις σε υγροβιότοπους, ελαιώνα, στις αλυκές Λευκίμμης, στο Κ.Π.Ε, με ξενάγηση από ειδικούς και κατοίκους της περιοχής. Οι επισκέψεις θα συνοδεύονται από παρατήρηση, μελέτη πεδίου, εντοπισμό των φυτών, βοτάνων, πουλιών κλπ. Φωτογράφηση του τοπίου και της χλωρίδας και πανίδας του κάθε οικοσυστήματος, φλαμίγκος στις αλυκές Λευκίμμης, αποτύπωση με σκίτσα, και καταγραφή τους.
Επίσκεψη στα χωριά Πετριτή και Κασσιόπης, συνομιλία με ψαράδες, ενημέρωση για τους παραδοσιακούς τρόπους αλιείας και τα εργαλεία της ( δίχτυα, κιούρτους, παραγάδια, πετονιές κλπ.), συζήτηση για τις αλλαγές λόγω του τουρισμού.
Διερεύνηση: α) της σχέσης του κλίματος με περιβαλλοντικές έννοιες και παράγοντες που το καθορίζουν (π.χ η θέση του νησιού) και του κλίματος και της ιδιαίτερης βλάστησής του β) περιγραφή των καιρικών συνθηκών και καταγραφή των καιρικών φαινομένων (καταιγίδες, ανεμοστρόβιλοι) που εμφανίζονται στο νησί, της συχνότητάς τους και των επιδράσεών τους στους ανθρώπους και τα ζώα (αποδημητικά πουλιά, έντομα, κλειστοί δρόμοι, καθήλωση αεροπλάνων κλπ.).
Πληροφόρηση από ειδικούς, έρευνα στο διαδίκτυο, επίσκεψη στον Μετεωρολογικό σταθμό. Συζήτηση σχετικά με τα κατάλληλα μέτρα προφύλαξης από τα έντονα καιρικά φαινόμενα και τις πλημμύρες και επισήμανση της συχνότητάς τους λόγω της κλιματικής κρίσης.
Προετοιμασία των αξόνων και περιοχών διερεύνησης, αρχική καταγραφή των ερωτήσεων προς τους ειδικούς επιστήμονες, επαγγελματίες της αλιείας, του τουρισμού, αξιοποίηση των βιωμάτων και των εμπειριών των μαθητών/τριών, άντληση στοιχείων από το άμεσο περιβάλλον.
Επαφές με φορείς (Κ.Π.Ε Λευκίμμης, μετεωρολογική υπηρεσία, ορνιθολογική εταιρεία, εκπρόσωποι των Δήμων βόρειας, κεντρικής και νότιας Κέρκυρας, βιβλιοθήκη Κέρκυρας, Ιόνιο Πανεπιστήμιο, σύλλογος επαγγελματιών- αλιέων Πετριτή, ελαιοπαραγωγών κλπ.).
Καταγραφή προορισμών, επισκέψεων (λίμνες Αντινιώτη, λιμνοθάλλασες Κορισσίων, Χαλκιοπούλου, αλυκές και Κ.Π.Ε Λευκίμμης, Ποταμός, Ερημίτης, βιβλιοθήκη Κέρκυρας, ελαιώνες στη βόρεια και νότια Κέρκυρα, λιμεναρχείο).
Προετοιμασία υλικού (γεωμορφολογικοί, πολιτικοί, οδικοί, παραγωγικοί, και τουριστικοί χάρτες, tablets, φωτογραφικές μηχανές, μπλοκ ζωγραφικής, μπλοκ σημειώσεων-τετράδια, φάκελοι).
Καταγραφή χρήσιμης βιβλιογραφίας, ψηφιακών τόπων, ιστοσελίδων, forums κλπ καταγραφή των σχετικών βιβλίων της βιβλιοθήκης Κέρκυρας, μέσω της ιστοσελίδας της.
Ομαδική δημιουργία:
α) τουριστικού οδηγού, με βάση τις αρχές του οικοτουρισμού,
β) χάρτη γνωριμίας με το φυσικό και ανθρωπογενές περιβάλλον του νησιού, με αναφορά στην ιδιαίτερη χλωρίδα και πανίδα της κάθε περιοχής,
γ) δημιουργία βίντεο περιηγήσεων και εικονικών ξεναγήσεων στο οικοσύστημα της περιοχής τους και
δ) χάραξη ψηφιακών μονοπατιών- διαδρομών, με τη χρήση ψηφιακών εργαλείων.
Παρουσίαση με θέμα τα οικοσυστήματα της περιοχής τους, τα ενδημικά φυτά, έντομα και τα αποδημητικά πουλιά που φιλοξενούν και τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν από τις ανθρώπινες δραστηριότητες και αποδέκτες τα μέλη της σχολικής τους μονάδας και των όμορων σχολικών μονάδων και στη συνέχεια των σχολείων της Κέρκυρας.
Δημιουργία αφίσας παρουσίασης, πρόσκλησης και διοργάνωση εκδηλώσεων: α) εκδήλωσης με θεατρικά δρώμενα β) με έκθεση φωτογραφιών, σκίτσων, χαρτών και κολλάζ γ) τηλεδιάσκεψης με άλλες σχολικές μονάδες των Ιονίων Νήσωνγια ανταλλαγή πληροφοριών, εύρεση ομοιοτήτων και διαφορών.
Μαθητικό φεστιβάλ με θέμα την τοπική γεωγραφία σε συνεργασία με τις σχολικές μονάδες των Ιονίων νησιών.
Καταγραφή των γνώσεων, εξαγωγή συμπερασμάτων, ανάλυση των εμπειριών που αποκτήθηκαν και των συναισθημάτων των μαθητών/τριών σε όλα τα στάδια υλοποίησης του προγράμματος.
