Η δράση αποσκοπεί στη γνωριμία των μαθητών/τριών με την τοπική ιστορία και το φυσικό περιβάλλον της περιοχής τους. Οι μαθητές/τριες επισκέπτονται το πλησιέστερο μουσείο της περιοχής τους, το Εθνικό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Γουλανδρή, στην Κηφισιά. Κατά την υλοποίηση επίσκεψης στο Μουσείο οι μαθητές/τριες περιηγούνται στις πλούσιες συλλογές εκθεμάτων από χλωρίδα και πανίδα, συνδέουν την ιστορία και την αποστολή του Μουσείου με την τοπική ιστορία και το φυσικό περιβάλλον της Κηφισιάς (πανίδα και χλωρίδα) και υλοποιούν στο Μουσείο «ως μικροί ερευνητές» ομαδικές δραστηριότητες και στην τάξη δράσεις δημιουργικής έκφρασης. Η δράση ολοκληρώνεται με δραστηριότητες επικοινωνίας και διάχυσης στην εκπαιδευτική και ευρύτερη τοπική κοινότητα και αναστοχασμού με την αξιοποίηση «χάρτη σκέψης» και συζήτησης στην ολομέλεια της τάξης για την προστασία του οικοσυστήματος του πλανήτη (φυτικά και ζωικά είδη, περιβάλλον κ.λπ.).
Το Σχέδιο Δράσης Τοπικής Ιστορίας εκπονήθηκε από τις Συμβούλους Εκπαίδευσης Β΄ Αθήνας: Μαρία Μπιμπούδη και Ελένη Σταυροπούλου.
Πρόγραμμα Σπουδών του μαθήματος της Ιστορίας στις Γ’, Δ’, Ε’ και Στ’ τάξεις του Δημοτικού Σχολείου (ΦΕΚ, Τεύχος Β’, 1963/2021)
Πρόγραμμα Σπουδών «Δράσεις Ενεργού Πολίτη» του Νηπιαγωγείου, του Δημοτικού, του Γυμνασίου και του Λυκείου (ΦΕΚ 6048/Β΄/1-11-2024)
Πρόγραμμα Σπουδών για το μάθημα της Ιστορίας στις Γ΄, Δ΄, Ε΄ και ΣΤ΄ τάξεις Δημοτικού Σχολείου (10545/Δ1/2023 Υ.Α.)
Οι μαθητές/τριες αναμένεται να:
ανακαλύψουν την φυσική και πολιτιστική αξία του Μουσείου Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας στην Κηφισιά,
προσδιορίζουν έννοιες, όπως βιοποικιλότητα, κλιματική αλλαγή, προστασία οικοσυστημάτων, οικολογική ανάπτυξη, φυσική και πολιτιστική κληρονομιά, τοπική ιστορία,
αξιοποιούν μεθόδους, όπως: παρατήρηση, έρευνα, ερωτηματολόγιο, συνέντευξη, βιβλιογραφική ανασκόπηση,
ενεργούν δημιουργικά αξιοποιώντας το γραπτό λόγο, τα εικαστικά, το θεατρικό παιχνίδι και τα ψηφιακά εργαλεία,
συνδέουν την περιοχή τους με τη σύγχρονη ανάγκη για βιώσιμη ανάπτυξη.
Πραγματοποιείται συζήτηση για το τι είναι η τοπική ιστορία και ποια σημεία φυσικού ενδιαφέροντος υπάρχουν στην περιοχή. Ακολουθεί παρουσίαση της Κηφισιάς και του Εθνικού Μουσείου Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας με την αξιοποίηση οπτικοακουστικού υλικού, δημιουργία εννοιολογικού χάρτη (π.χ. “Κηφισιά τότε και τώρα”), συγκέντρωση και οργάνωση ερωτημάτων που θα διερευνηθούν κατά την επίσκεψη στο Μουσείο.
Οι μαθητές/τριες καλούνται να συμμετάσχουν σε συζήτηση σχετικά με τη σημασία που κατέχουν οι ερωτήσεις κατά την επίσκεψη σε ένα μουσείο, καθώς μέσω αυτών μπορούν να γνωρίσουν καλύτερα τα εκθέματα και να συμμετάσχουν ενεργητικά αξιοποιώντας την κριτική τους σκέψη (κρατούν σημειώσεις, προβαίνουν σε αξιολογήσεις επί των εκθεμάτων κ.λπ.), * να φτιάξουν ερωτήματα, ανάλογα με τα τμήματα του Μουσείου που θα επισκεφτούν, για τους επιμελητές ή τους οδηγούς του Μουσείου (π.χ. Πώς έγινε συγκεκριμένο απολίθωμα; Ποιες ήταν οι συνθήκες που επέτρεψαν την ανάπτυξη συγκεκριμένων φυτών;). Δημιουργία Ημερολογίου Επίσκεψης που θα περιλαμβάνει τις εξής ενότητες:
Τίτλο και ημερομηνία επίσκεψης.
Σύντομη εισαγωγή για την ιστορία και τον σκοπό του Μουσείου.
Σημαντικά εκθέματα και παρατηρήσεις από την επίσκεψη.
Σχόλια και σκέψεις για το τι γνώρισαν στο Μουσείο (ένα μέρος μπορεί να περιλαμβάνει τις ερωτήσεις, σχετικά με τα εκθέματα και την ιστορία του Μουσείου).
Σχέδια και διαγράμματα που θα βοηθήσουν τον επισκέπτη να κατανοήσει τα εκθέματα και την ιστορία του Μουσείου.
Ζωγραφιές εκθεμάτων που τους εντυπωσίασαν.
Αξιολόγηση της επίσκεψης
Πραγματοποιείται επίσκεψη με έμφαση στην ιστορία του Μουσείου, στο φυσικό περιβάλλον της Κηφισιάς (πανίδα και χλωρίδα), στο ρόλο των ιδρυτών του Μουσείου, Άγγελος και Νίκη Γουλανδρή. Επιλέγονται συγκεκριμένα εκθέματα τα οποία σχεδιάζονται από τους/τις μαθητές/τριες μαζί με μια σύντομη περιγραφή τους και συμπληρώνονται τα Ημερολόγια Επίσκεψης. Αντλώντας πληροφορίες από το Μουσείο στη σχολική τάξη οι μαθητές/τριες δημιουργούν ένα εικονογραφημένο Χρονολόγιο της ιστορίας του Μουσείου, συνδέοντας το Μουσείο με την τοπική ιστορία και το φυσικό περιβάλλον της περιοχής της Κηφισίας με θεματικές όπως:
Το Μουσείο ιδρύθηκε το 1964: δύο σημαντικά ιστορικά γεγονότα που συνδέονται με την ιστορία του Μουσείου.
Η Κηφισιά χθες και σήμερα: εικόνες και φωτογραφικό υλικό από την Κηφισιά του 1960.
Φύση σε κίνδυνο: σπονδυλωτά-θηλαστικά ζώα, ποια απειλούνται σήμερα με εξαφάνιση.
Οι μαθητές και οι μαθήτριες παρουσιάζουν στο χώρο του σχολείου:
α) Θεατρικό παιχνίδι,
β) Κατασκευές, ζωγραφιές,
γ) Ψηφιακές δημιουργίες, εμπνευσμένες από τη τοπική ιστορία και το φυσικό περιβάλλον της Κηφισιάς.
Το κείμενο της πρόσκλησης απευθύνεται σε όλη τη σχολική κοινότητα και στην τοπική κοινωνία και μπορεί να καταλήγει με ένα θερμό κάλεσμα: «Σας περιμένουμε για να μοιραστούμε μαζί σας την αγάπη για τη φύση και την ιστορία του τόπου μας!».
Δημιουργία podcast ή μικρού βίντεο (συνεντεύξεις, εντυπώσεις). Ανάρτηση σε ιστολόγιο ή την ιστοσελίδα του σχολείου.
Οι μαθητές/τριες δημιουργούν έναν «χάρτη σκέψης», όπου αποτυπώνουν σημεία που τους/τις εντυπωσίασαν κατά την επίσκεψή τους στο Μουσείο συνδυάζοντας τον με προσωπικές εμπειρίες ή γνώσεις, λ.χ. σύνδεση της γνώσης με τα οικοσυστήματα και τις δραστηριότητες τους στον φυσικό κόσμο (π.χ. περπάτημα στη φύση, παρατήρηση ζώων, φυτών κ.λπ.).
Πραγματοποιείται συζήτηση στην ολομέλεια της τάξης για την προστασία του οικοσυστήματος του πλανήτη (φυτικά και ζωικά είδη, περιβάλλον κ.λπ.) και διατυπώνονται προτάσεις βιώσιμης ανάπτυξης (δημιουργία χώρων πρασίνου, προστασία βιοποικιλότητας, αειφόρες κατασκευές, ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, βιολογική γεωργία, αξιοποίηση των υδάτων, ανακύκλωση, εκπαίδευση και ευαισθητοποίηση κ.λπ.).
