Η δράση αποσκοπεί στη γνωριμία των μαθητών/τριών με την ιστορία, τα μνημεία και τον πολιτισμό της περιοχής του Ρεθύμνου. Μέσα από βιωματικές δραστηριότητες οι μαθητές/τριες θα εξερευνήσουν, θα ανακαλύψουν, θα εκτιμήσουν την τοπική ταυτότητα, αναδεικνύοντας τη σημασία της πολιτιστικής κληρονομιάς και της αειφόρου ανάπτυξης.
Πρόγραμμα Σπουδών του μαθήματος της Ιστορίας στις Γ’, Δ’, Ε’ και Στ’ τάξεις του Δημοτικού Σχολείου (ΦΕΚ, Τεύχος Β’, 1963/2021).
Πρόγραμμα Σπουδών «Δράσεις Ενεργού Πολίτη» του Νηπιαγωγείου, του Δημοτικού, του Γυμνασίου και του Λυκείου (ΦΕΚ 6048/Β΄/1-11-2024).
Πρόγραμμα Σπουδών για το μάθημα της Ιστορίας στις Γ΄, Δ΄, Ε΄ και ΣΤ΄ τάξεις Δημοτικού Σχολείου (Β΄ 507) 10545/Δ1/2023 Υ.Α.
Οι μαθητές/τριες αναμένεται να:
αναπτύξουν γνώσεις για την τοπική ιστορία και να αναγνωρίσουν τα πολιτιστικά μνημεία της περιοχής του Ρεθύμνου,
συνδέσουν τα μνημεία με την ιστορία και το γενικότερο ιστορικό πλαίσιο και να εκτιμήσουν τη σημασία τους στην ιστορική διαδρομή του τόπου,
αντιπαραβάλλουν και να συσχετίσουν μνημεία και ιστορικά γεγονότα με το σήμερα,
διερευνήσουν και να κατανοήσουν τις διαφορετικές πτυχές που προκύπτουν,
εξερευνήσουν το ιστορικό και πολιτισμικό περιβάλλον της περιοχής,
αναπτύξουν ικανότητες συνεργασίας και επικοινωνίας µέσω της ομαδικής εργασίας,
αντιληφθούν την ανάγκη συνεργασίας μέσα στη σχολική κοινότητα, µε την τοπική αυτοδιοίκηση και γενικότερα µε την τοπική κοινωνία,
αναλάβουν πρωτοβουλίες για δράσεις και παρεμβάσεις προστασίας των μνημείων,
χρησιμοποιήσουν κατάλληλες πηγές και να έρθουν σε επαφή με την προφορική ιστορία,
ενισχύσουν δεξιότητες και ικανότητες με τη δημιουργία πρωτότυπων έργων που αποτυπώνουν την εμπειρία τους.
Οι μαθητές/τριες συζητούν τι γνωρίζουν και τι θέλουν να μάθουν για την ευρύτερη περιοχή του Ρεθύμνου και εστιάζουν σε επιμέρους θέματα με τα οποία θα ήθελαν να ασχοληθούν περισσότερο. Με τον/την εκπαιδευτικό σε ρόλο βοηθού χωρίζονται σε ομάδες εργασίας, προτείνουν και διερευνούν τις υποενότητες, δημιουργούν ερωτηματολόγια, αναζητούν οπτικό ή/και ακουστικό υλικό, πρωτογενείς πηγές κ.α. Μέσα από καταιγισμό ιδεών, εννοιολογικούς χάρτες κ.α. θέτουν ερωτήματα και προτείνουν υποθέσεις εργασίας όπως:
σημαντικότερες φάσεις της τοπικής ιστορικής και πολιτιστικής διαδρομής
σημαντικότερα μνημεία του τόπου
ανθρωπογεωγραφία της περιοχής
γεγονότα που επηρέασαν σημαντικά την ιστορική εξέλιξη του τόπου
πολιτιστικές και λαϊκές παραδόσεις του τόπου
πρόσωπα που παρουσιάζουν ενδιαφέρον.
Τέλος, με την ολοκλήρωση της διαδικασίας οι μαθητές/τριες συναποφασίζουν το θέμα το οποίο επιθυμούν να διερευνήσουν (π.χ. το κάστρο της Φορτέτζας)
Οι μαθητές/τριες σχεδιάζουν με τον/την εκπαιδευτικό σε ισότιμο ρόλο, ως βοηθός και συνοδοιπόρος: Κατανομή ομάδων και ρόλων (ιστορικοί, ερευνητές/τριες, φωτογράφοι). Καταγραφή προορισμών (π.χ. Φορτέτζα, Μονή Αρκαδίου, Ανώγεια κ.α.). Επαφές με φορείς (π.χ. Δήμος, τοπικά μουσεία). Προετοιμασία υλικού (φωτογραφικές μηχανές, τετράδια, tablets).
Ενδεικτικά, αναλόγως των ενοτήτων που αποφασίστηκε να διερευνηθούν:
Προετοιμασία στην τάξη και επισκέψεις σε μνημεία ή τόπους με ιστορική σημασία (π.χ. επίσκεψη στον χώρο της Φορτέτζας).
Φωτογράφιση, βιντεοσκόπηση μνημείων και τόπων.
Ερωτηματολόγια για συνεντεύξεις από ειδικούς ή/και καταγραφή εμπειριών από κατοίκους της περιοχής, συγγενείς ή/και φίλους/ες αναφορικά με την ιστορία του μνημείου, την αξία του και τα προβλήματα που αντιμετωπίζει αναζητώντας πιθανές λύσεις.
Συγκέντρωση ιστορικών πληροφοριών από πρωτογενείς τοπικές και μη πηγές.
Ταξινόμηση και επεξεργασία υλικού.
Οργάνωση συμπερασμάτων.
Παρεμβάσεις.
Oι μαθητές/τριες:
δημιουργούν αφίσες ή μακέτες και άλλες κατασκευές για τη σχολική κοινότητα,
δημιουργούν ένα πρωτότυπο παιχνίδι π.χ. γρίφων.
Ενδεικτικά, αναλόγως των ενοτήτων που αποφασίστηκε να διερευνηθούν, μοιράζονται τις εμπειρίες τους μέσω άρθρων στο ιστολόγιο του σχολείου, δημιουργούν και παρουσιάζουν ένα δρώμενο σχετικό με την εμπειρία τους και ό,τι έμαθαν και αποκόμισαν, γράφουν ιστορίες, ερμηνείες, παραμύθια κ.α. και τα μοιράζονται σε μορφή εφημερίδας, βιβλίου κ.α.
Διοργανώνουν εκδήλωση με έκθεση φωτογραφιών ή/και άλλων δημιουργιών πιθανόν στον ίδιο τον χώρο (π.χ. της Φορτέτζας), αναδεικνύοντας και τα προβλήματα που υπάρχουν προτείνοντας και ενδεχόμενες λύσεις.
Οι μαθητές/τριες αναστοχάζονται και αποτιμούν το σύνολο της εμπειρίας τους:
τον τρόπο που δούλεψαν,
τον τρόπο που συνεργάστηκαν,
πώς εκφράστηκαν,
τι καινούργιο έμαθαν, όχι μόνο σε γνωστικό επίπεδο αλλά και σε επίπεδο δεξιοτήτων,
τα συναισθήματα που τους/τις δημιουργήθηκαν,
την μεταγνώση και την διαφοροποίηση της αντίληψής τους για τον τόπο τους,
πώς συνέβαλαν π.χ. στη βελτίωση του μνημείου.